تحلیل شیوه‌ها و گونه‌های تصویرگری فرشتگان در نهج‌البلاغه

یکی از ابزارهای هنری و جلوه­های بدیع نهج­البلاغه در تبیین حقایق غیبی، بهره‌گیری از زبان تصویرگری است. چنانکه ماهیت و ویژگی‌های فرشتگان با زبان تصویر ارائه شده و بر مؤلفه‌هایی مانند باور دینی، واقع‌گرایی، خیال‌انگیزی، عاطفه و موسیقی استوار است. در این پژوهش با گردآوری کتابخانه­ای داده­ها و به روش توصیف و تحلیل محتوا، شیوه­ها و گونه­های تصویرگری فرشتگان در کلام امام علی(ع) استخراج و تبیین شده است. استفاده از آرایه­های کلامی، گزینش حروف، واژه­ها وترکیب­های مناسب، اقتباس و غیره و همچنین به­کارگیری هنر تجسیم، تخییل و تشخیص نمونه­هایی از این شیوه­ها و گونه­های تصویرپردازی است. تصویر فرشتگان در نهج‌البلاغه به گونه‌ای است که نه جنبۀ فکری بر جنبۀ هنری چیره شده که خشک به نظر برسد و نه جنبۀ هنری بر جنبۀ فکری برتری یافته که تصویرها، بی‌روح و میان تهی شوند؛ بلکه تصویر هنری مانند ابزاری در اختیار امیرمومنان (ع) برای بیان هدف­های الهی قرار گرفته است. حضرت علی(ع) در این تصویرها از همه توان ادبی برای نفوذ به جان و اندیشۀ مخاطب بهره گرفته و میان آن‌ها و احساسات و اندیشه انسان تناسب برقرار کرده است.