Dr. Shafiei Kadkani’s Attitude about Sanai’s Spiritual Evolution and an Analysis of Historical Approach to Sanai’s Evolution

Document Type : Original Article

Authors
vahid hayati
seyd abolghasem hoseyni
islamic school of art
Abstract
Sanai, a poet of fifth and sixth century, is the turning point of mystical poetry who has
been able to adorn mystical prose concepts in sonnet, ode, and couplet form. According to
available documents about Sanai, we are faced with two attitudes concerning his personality,
an attitude which approaches his personality in a calendric and linear way and considers his
engagement in mystical poems as an immediate evolutionary process trying to demonstrate
this process in his works. The other attitude considers Sanai’s personality evolution as not
immediate taking into account his personality ups and downs. Adopting second attitude
Sanai’s poems were subject to linguistic sloppiness –smut- even at the end of his life. According
to Sanai’s belief which is close to this second attitude, in this research it has been tried to
scrutinize different aspects of Sanai’s spiritual evolution using descriptive-analytic method,
meanwhile analyzing weather Sanai, as Shafiei Kadkani believes, has several and sometimes
contradictory personalities. The findings of this research suggests Gradual evolution of Sanai
and his movement towards poetic perfection.

Keywords

  1. کتابنامه

    1. احمد، نذیر، مکاتیب سنایی، تهران، افشار، ۱۳۷۹.
    2. افراسیاب پور، علی اکبر، «عرفان سنایی »، فصلنامه تخصصی عرفان، س ۵، شماره 18 ، ۱۳ ۸۷ .
    3. ایاضی، حسین، سنایی غزنوی، تهران، دفتر پژوهش های فرهنگی، ۱۳ ۸۸ .
    4. بابایی، پرویز، دیوان حکیم سنایی غزنوی؛ با مقدمه، شرح و شیوه سخن سنایی به قلم بدی عالزمان فروزا نفر، تهران، آ گاه، ۱۳۹۰.
    5. بلخی، جلا لالدین محمد، مثنوی و معنوی، تصحیح رینولد الین نیکلسون، تهران، امیرکبیر، ۱۳ ۶۲ .
    6. حسینی، مریم، ثنای سنایی، مجموعه مقالات همایش بی نالمللی حکیم سنایی، چ ۱، تهران، دانشگاه الزهراء و خانه کتاب، ۱۳ ۸۸ .
    7. د. بروین، یوهانس پیتر، )ب(، شعر صوفیانه فارسی، تهران، نشر مرکز، 1378 .
    8. د.بروین، یوهانس پیتر، )الف( حکیم اقلیم عشق، ترجمه مهیار علوی مقدم و محمدجواد مهدوی، مشهد، آستان قدس رضوی، 1378 .
    9. رضوی، مدّرس، دیوان حکیم ابوالمجد مَجدود بن آدم؛ سنایی غزنوی، تهران، نشر سنایی، ۱۳ ۶۳ .
    10.  رضوی، مدرّس، حدیقة الحدیقة و شریعة الطریقة، تهران، دانشگاه تهران، ۱۳ ۶۸ .
    11.  زری نکوب، عبدالحسین، مقاله سنایی شورید های در غزنه، کتاب شورید های در غزنه؛ اندیش هها و آثار حکیم سنایی، به کوشش محمود فتوحی، علی اصغر محمدخانی، نشر سخن، ۱۳ ۸۵
    12.  زری نکوب، عبدالحسین، در جستجوی تصوف ایران، تهران، انتشارات امیرکبیر، ۱۳ ۸۶ .
    13.  شفیعی کدکنی، محمدرضا، تازیانه های سلوک، نقد و تحلیل چند قصیده از حکیم سنایی، تهران، آ گاه، ۱۳ ۸۳ .
    14. شیمل، آن ماری، ابعاد عرفانی اسلام، ترجمه عبدالرحیم گواهی، تهران، فرهنگ اسلامی، ۱۳۷۷.
    15. صفا، ذبیح ا لله، تاریخ ادبیات در ایران، ج 2، تهران، فردوس، 1363 .
    16. عباسی، حبی با لله، مقاله انسانی تراژیک، کتاب شوریده ای در غزنه؛ اندیشه ها و آثار حکیم سنایی، به کوشش محمود فتوحی، علی اصغر محمدخانی، تهران، سخن، ۱۳ ۸۵.
    17. فروزا نفر، بدی عالزمان، شرح احوال و نقد و تحلیل آثار شیخ فریدالدین محمد عطار نیشابوری، تهران، انتشارات دهخدا، ۱۳۵۳.
    18. مرزآبادی، غلامحسین، تاریخ ادبیات فارسی، تهران، دانشگاه آزاد اسلامی، ۱۳۷۰.
    19. مصفا، مظاهر، دیوان حکیم سنایی، تهران، زوار، ۱۳ ۸۹ .
    20. موسوی گیلانی، سیدرضی، درآمدی بر روش شناسی هنر اسلامی، قم، نشر ادیان، مدرسه اسلامی هنر، ۱۳۹۰.
    21. ولایتی، علی اکبر، سنایی غزنوی، تهران، امیرکبیر، ۱۳۹۰.
Theology of Art
Volume 1395, Issue 6
Autumn 2016
Pages 87-113